Kobiety na wsi.pl

kobieta z kogutem

Z umiłowania kurpiowskiej kultury

Gdy wpiszemy w wyszukiwarkę internetową hasło „Czesława Kaczyńska” to wyskakują setki odnośników. Opowiadają o życiu, wystawach, twórczości, osiągnięciach i nagrodach tej niezwykłej kobiety.

wycinanka kurpiowska - gwiazdaMówi o sobie, że jej zawód to twórczyni ludowa. Ale nie do końca jest to prawda, bo to nie zawód, to pasja, sposób na życie wyrosły z umiłowania rodzimej kurpiowskiej kultury. Jej życie nierozerwalnie jest związane z jej twórczością i z podtrzymywaniem materialnych i niematerialnych wartości kultury ludowej Kurpi Zielonych.

Jej specjalnością są wycinanki. Jest to jej znak firmowy, te przepiękne gziazdy, leluje, kogutki o niepowtarzalnym, indywidualnym stylu i charakterze. Ale nie ogranicza się tylko do tej dziedziny. Jej bibułkowe kwiaty o tradycyjnych wzorach noszą piętno jej ręki, artyzmu i doskonałości. Zajmuje się też tradycyjnym hafciarstwem (wstawki do stroju ludowego, bluzki, fartuchy, obrusy, serwetki, pościel), tkactwem, plastyką obrzędową (pieczywa obrzędowe - byśki i nowe latka).
Pani Czesława prowadzi warsztatyJej prace znajdują się w zbiorach Muzeum w Ostrołęce, Toruniu, Warszawie, Krakowie, Radomiu, Nowogrodzie. Wygrywała i zajmuje czołowe lokaty w niezliczonej ilości konkursów.

W swojej rodzinie nie jest wyjątkiem. Babcia, mama, siostry a teraz i córka kontynuują tradycje. Urodziła się w domu, w którym tradycja kurpiowska była żywa i wszechobecna, pełnym wycinanek, Kierców, pająków.
KierecZaczęła wycinać jako mała dziewczynka, ćwicząc na gazetach, ale już w roku 1957, jako 14 - letnia dziewczynka, zdobyła w Łomży swoją pierwszą nagrodę za wycinanki i byśki (pieczywo obrzędowe). Nagrodził ją sam Adam Chętnik. I tak to się zaczęło.
Rękodzieło, ale i zespół regionalny „Kurpianka" w Kadzidle, wielokrotne role panny młodej w inscenizacjach wesela kurpiowskiego. Jej repertuar kurpiowskich pieśni jest niewyczerpany, pięknie tańczy wszystkie tradycyjne tańce swojego regionu.

Czesława Kaczyńska kulturę regionu szerzy na terenie całego kraju oraz za granicą organizując pokazy rękodzielnicze. Ze swoją sztuką, w kolorowym kurpiowskim stroju wielokrotnie reprezentowała nie tylko region, ale i Polskę w wielu krajach na całym świecie. Była w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie, w większości krajów Europy. Spotkała wielu znanych ludzi.

wycinanka kurpiowskaW swojej wsi jest przewodniczącą Koła Gospodyń Wiejskich. Koło to istniało już w latach 30. XX wieku. Już wtedy prowadziło szkolenia i kursy dla kobiet. Reaktywowane zostało w latach 50. Od roku 1964 od chwili wyjścia za mąż i przeprowadzki z rodzinnego domu w Strzałkach do Dylewa czynnie w nim działa. Od roku 1972 jest jego przewodniczącą. Uaktywniła je, stworzyła zespół śpiewaczy, który bierze udział w wielu przeglądach i zajmuje w nich czołowe miejsca - w Warszawie, Tłuszczu, Węgorzewie, Wojciechowicach.

Od 1970 roku działa w Stowarzyszeniu Twórców Ludowych. Jest już V kadencję prezesem Oddziału kurpiowskiego STL, a III kadencję vice prezesem Zarządu Głównego STL. By sprawniej zdobywać środki na projekty związane kulturą kurpiowską założyła w 2006 roku Stowarzyszenie Artystów Kurpiowskich, którego jest prezesem. Jest też czynną członkinią zarządu Związku Kurpiów.

wycinanka kurpiowska - lasek

Jest pomysłodawczynią i współrealizatorką warsztatów "Ginące zawody" realizowanych w Zagrodzie Kurpiowskiej w Kadzidle od roku 2001. To warsztaty, na których czasem kilkudziesięciu twórców ludowych prezentuje i przekazuje swoje umiejętności. Odbiorcami przez te kilka dni trwania jest nawet kilka tysięcy osób, dzieci, młodzieży i dorosłych.

palmy kurpiowskieZasługi Czesławy Kaczyńskiej, nie tylko te dla kultywowania regionalnych tradycji, lecz dla kultury polskiej zostały dostrzeżone i docenione.
Przyznano jej wiele odznaczeń, a najcenniejsze z nich to: „Zasłużony dla Kultury Polskiej", „Zasłużony Działacz Kultury", Srebrny Krzyż Zasługi, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Brązowy Medal Gloria Artis, Zasłużony dla Cepelii, Medal 60-lecia Cepelii.
Otrzymała także wiele nagród, m.in. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Marszałka Województwa Mazowieckiego, Starosty Ostrołęckiego, Wojewody Ostrołęckiego, Prezesa Związku Kurpiów, Wójta Gminy Kadzidło oraz nagrodę im. Oskara Kolberga.

Jej energia jest niespożyta. Jest w ciągłym ruchu, w rozjazdach. Gotowa pomóc znajomym w sąsiedniej gminie i jechać za granicę. Trudno zastać ją w domu. Piękny kurpiowski strój, wykonany przez nią samą, czysty i wykrochmalony jest w ciągłym pogotowiu.

stoisko pani Czesławy na festynie

Tekst: Robert Domurad